ความเป็นมาและความสำคัญ

การศึกษาเป็นกระบวนการที่สำคัญในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชน เป็นเครื่องขัดเกลาพฤติกรรมของประชาชนให้สอดคล้องกับวิถีการดำเนินชีวิตในสังคม ตามพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวในการใช้

การศึกษาเป็นเครื่องมือเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนและความเจริญของประเทศชาติ ดังปรากฏในพระบรมราโชวาทที่พระราชทานแก่ครูและนักเรียนที่เข้ารับพระราชทานรางวัล ณ พระตำหนักจิตรลดารโหฐาน ในวันที่ 22 กรกฎาคม 2520 ความว่า “... การศึกษาเป็นเครื่องมืออันสำคัญในการพัฒนาความรู้ ความคิดทัศนคติ ค่านิยม ความประพฤติและคุณธรรมของบุคคลเพื่อให้เป็นพลเมืองดี มีคุณภาพ และประสิทธิภาพการพัฒนาประเทศชาติก็ย่อมทำได้โดยสะดวกราบรื่นได้ผลที่แน่นอนและรวดเร็ว  (กรมวิชาการ, 2546, หน้า 32) จากแนวพระราชดำริดังกล่าวจะเห็นว่า การพัฒนาการศึกษาเป็นการเน้นให้ความสำคัญแก่คนในสังคม โดยเฉพาะการปฏิบัติตนเป็นพลเมืองที่ดีของสังคม ของประเทศชาติและเป็นพลโลกที่ดีสอดคล้องกับคำกล่าวของ ประเวศ  วะสี ที่กล่าวว่า “การเรียนการสอนเป็นการเรียนรู้เพื่อสร้างปัญญาให้รู้จักตนเอง รู้จักโลก สามารถพึ่งตนเองได้ทั้งทางเศรษฐกิจ จิตใจ สังคม อยู่ร่วมกันอย่างมีดุลยภาพ...” (กระทรวงศึกษาธิการ, 2553, หน้า 5)